• کد خبر : 3068

درآمدهای (غیرنفتی) دولت حدود 76 هزار میلیارد تومان از هزینه های جاری دولت کمتر است که این کسری قرار است از محل مازاد درآمدهای واگذاری دارایی‌های سرمایه‌ای (53 هزار میلیارد تومان) و مازاد استقراض دولت (23 هزار میلیارد تومان) تامین شود.

به گزارش "گفتمان" لایحه بودجه سندی است که پیش بینی دولت از منابع و مصارف دولت را در طول سال مالی نشان داده و به تصویب مجلس می رسد. لایحه بودجه سال 96 نیز یکشنبه هفته گذشته توسط دولت جهت بررسی به مجلس ارائه شد. از آنجا که لایحه بودجه به تفصیل منابع و مصارف مختلف دولت را ارائه داده است، دارای جزئیات و ابعاد مختلفی است. این جزئیات از آنجا حائز اهمیت هستند که برنامه دولت برای جمع آوری منابع از حوزه های مختلف و همچنین نحوه مصرف آنها را در حوزه های مختلف نشان می دهند. در این نوشته به ارقام کلی لایحه بودجه 96 می پردازیم.

 بودجه کل کشور به دو قسمت بودجه عمومی و بودجه شرکت‌های دولتی تقسیم می‌شود. بودجه عمومی دولت نیز به دو قسمت منابع و مصارف دسته‌بندی می‌شود. منابع شامل درآمدها ( که اهم آن درآمد مالیاتی است)، واگذاری دارایی‌های سرمایه‌ای (که اهم آن درآمدهای نفتی است) و واگذاری دارایی‌های مالی ( که اهم آن استقراض دولت است) است. مصارف آن نیز شامل هزینه‌ها (ی جاری)، تملک دارایی‌های سرمایه‌ای(طرح های عمرانی) و تملک دارایی‌های مالی (بازپرداخت قرض ها و...) می‌باشد. جدول فوق (پست قبلی) ارقام حدودی بودجه عمومی را در لایحه 96 نشان می‌دهد.
 
بودجه کشور چگونه تهیه می شود؟ 

با توجه به ارقام جدول، مشخص می‌شود که درآمدهای (غیرنفتی) دولت حدود 76 هزار میلیارد تومان از هزینه های جاری دولت کمتر است. و همانطور که دیده می شود، این کسری قرار است از محل مازاد درآمدهای واگذاری دارایی‌های سرمایه‌ای (53 هزار میلیارد تومان) و مازاد استقراض دولت (23 هزار میلیارد تومان) تامین شود.

باید توجه داشت که در لایحه بودجه، غیر از ارقام فوق و جداولی که تفصیل ارقام کلان فوق را نمایش می‌دهند، احکام و تبصره‌هایی نیز برای اجرای بودجه وجود دارند. این احکام در لایحه بودجه امسال حدود 20 تبصره (تقریبا 20 صفحه) می‌باشند. همچنین در لایحه بودجه، بودجه شرکتهای دولتی نیز ارائه می‌شود که در لایحه 95 منابع و مصارف شرکت‌های دولتی حدود 756 هزار میلیارد تومان است.
 
 نحوه تنظیم جداول بودجه در ایران به گونه‌ایست که در ظاهر بودجه تراز نشان داده می شود اما در واقع، اینگونه نیست.

برای محاسبه کسری بودجه مهم است که آیا نفت را جزء «منابعی که دولت مجاز است از آنها استفاده کند» در نظر بگیریم یا خیر. به عبارت بهتر کسری بودجه بدون نفت و با نفت متفاوت هستند.

کسری بودجه با نفت: در این صورت با در نظر گرفتن منابع نفتی، کسری بودجه دولت همان تفاوت واگذاری‌ها و تملک دارایی‌های مالی خواهد بود (23=21-44).  یعنی کسری بودجه با نفت سال 96 معادل 23 هزار میلیارد تومان است. به عبارت دیگر، اگر همه منابعی که دولت از محل مالیات و نفت و سایر ردیفهای جزئی تر پیش بینی کرده، محقق شوند، باز هم دولت 23 هزار میلیارد تومان کسری دارد که قرار است آن را از محل استقراض و انتشار اوراق پوشش دهد.

کسری بودجه بدون نفت:اگر کسری بودجه را بدون در نظر گرفتن منابع نفتی محاسبه کنیم، طبیعتا رقمی بیش از رقم کسری بودجه با نفت بدست می آید. با توجه به اینکه رقمی حدود 116هزار میلیارد تومان (بخش اعظم واگذاری دارایی‌های سرمایه‌ای) از محل فروش نفت و فراورده‌های آن در بودجه دیدهشده، رقم کسری بودجه بدون نفت معادل 139 هزار میلیارد تومان (23+116) خواهد بود.
 
 در صورتی که کسری بودجه بدون نفت را معیار قرار دهیم، حدود 43 درصد از بودجه عمومی دچار کسری خواهد بود. مفهوم این کسری آن است که 43% از بودجه عمومی دولت یا با منابع زیرزمینی یا با قرض از مردم پوشش داده خواهد شد و دولت صرفا 57% از مخارج خود را با درآمدهای خود پوشش می دهد.

نکته بسیار مهم آن است که به دلیل نحوه غیراصولی تنظیم لایحه بودجه، کسری واقعی بیش از رقم مذکور است که تحلیل آن در آینده ارائه خواهد شد. 

 

خبر فارسی

نظرات کاربران